Hellen Jukkema (NEH): Een sterk digitaal fundament maakt corporaties wendbaar

Geplaatst door CorporatieMedia op
 

Digitalisering raakt inmiddels vrijwel alles wat woningcorporaties doen. Daardoor wordt de vraag steeds belangrijker hoe corporaties hun digitale omgeving zo inrichten dat nieuwe technologie niet méér complexiteit toevoegt, maar juist helpt om slimmer, veiliger en eenvoudiger te werken. Volgens NEH begint dat bij een stabiel en veilig digitaal fundament. CorporatieGids Magazine sprak hierover met Algemeen Directeur Hellen Jukkema van NEH: “De komende jaren worden niet gewonnen door de corporaties met de meeste technologie, maar door de corporaties met het beste digitale fundament.”

Waarom is een stabiel en veilig digitaal fundament juist nu zo belangrijk geworden voor woningcorporaties?
Omdat de afhankelijkheid van IT binnen woningcorporaties alleen maar groter wordt en de snelheid van ontwikkelingen toeneemt. Corporaties staan voor de uitdaging om efficiënter te werken, terwijl de druk op betaalbaarheid, beschikbaarheid van woningen en personeel steeds verder oploopt. Digitalisering, AI en datagedreven werken bieden enorme kansen, maar alleen als het digitale fundament op orde is. Dat begint bij gestandaardiseerde processen, betrouwbare data en een veilige IT-omgeving. Zonder die basis wordt elke volgende stap complexer in plaats van eenvoudiger.

Veel corporaties zijn bezig met digitalisering, AI, data en security. Waar zie je in de praktijk dat deze thema’s elkaar raken?
AI werkt alleen met goede input, dus je data moet op orde zijn. Goede data vraagt om duidelijke afspraken over eigenaarschap, kwaliteit en toegang. En zodra je meer data gebruikt en koppelt, nemen ook security- en privacyrisico’s toe. Je kunt deze thema’s dus niet meer los van elkaar organiseren. In de praktijk zien we dat corporaties deze onderwerpen nog vaak afzonderlijk benaderen, terwijl de echte waarde juist ontstaat als je ze in samenhang bekijkt.

Wat betekent het voor een corporatie om ‘digitaal toekomstbestendig’ te zijn?
Dat gaat veel verder dan techniek. Het vraagt om heldere keuzes, governance, eigenaarschap en samenwerking. Een corporatie moet weten welke processen cruciaal zijn, welke data betrouwbaar moet zijn, welke risico’s acceptabel zijn en welke rol partners daarin spelen. De uitdaging is niet dat corporaties te weinig techniek hebben, maar de toenemende digitale complexiteit en het feit dat digitale keuzes steeds vaker bestuurlijke keuzes zijn. Digitaal toekomstbestendig betekent voor mij vooral dat je als organisatie wendbaar blijft en nieuwe ontwikkelingen kunt omarmen zonder telkens opnieuw meer complexiteit toe te voegen.

Digitale soevereiniteit wordt steeds vaker genoemd in de sector. Wat houdt dit volgens jullie concreet in?
Digitale soevereiniteit betekent voor ons vooral zelf de regie houden. Niet alles zelf doen, maar wel zelf kunnen bepalen. Dat betekent dat je grip hebt op je data, systemen en afhankelijkheden. Je weet waar je data staat, wie erbij kan, hoe je kunt overstappen en wat er gebeurt als een leverancier uitvalt. Volledige onafhankelijkheid is niet realistisch, maar bewuste afhankelijkheid wel.

Hoe zorg je dat digitale veiligheid op het juiste niveau in de organisatie wordt besproken en opgevolgd?
Dit is een goed voorbeeld van het feit dat digitale keuzes steeds vaker bestuurlijke keuzes zijn. Security moet je niet alleen bespreken als technisch risico, maar vooral als bedrijfsrisico. Wat betekent een incident voor huurders, de continuïteit van de dienstverlening en de reputatie van de corporatie? Bestuur en management moeten daarom periodiek keuzes maken over risico’s, investeringen en prioriteiten. De vraag is niet of je een incident krijgt, maar hoe weerbaar je organisatie is wanneer dat gebeurt.

Wat vraagt dat van bestuurders, het management en I&A-teams?
De belangrijkste vraag is niet wie verantwoordelijk is voor digitalisering, maar hoe je daar als organisatie samen richting aan geeft. Een huurder merkt niets van een nieuwe cloudomgeving. Een huurder merkt wel of een reparatie sneller wordt gepland, een medewerker direct informatie kan vinden of een storing geen impact heeft op de dienstverlening. Daar zit de waarde van digitalisering.

Dat vraagt om een andere samenwerking. Bestuurders bepalen de ambitie en de kaders, management vertaalt die naar processen en organisatieontwikkeling en I&A-teams brengen de technologische mogelijkheden en risico’s in beeld. Het gesprek zou daarom vooral moeten gaan over welke dienstverlening je over vijf jaar wilt leveren en welke digitale keuzes je vandaag moet maken om daar te komen.

Welke rol kan NEH spelen bij het helpen van corporaties om hun digitale fundament te versterken?
Digitalisering is geen doel op zich. Een woningcorporatie moet zich kunnen richten op haar maatschappelijke opdracht. Technologie moet daarvoor de basis leggen en ruimte creëren. Daar zit ook onze onderscheidende rol. Wij beginnen niet met de vraag welke techniek een corporatie nodig heeft, maar waar zij als organisatie naartoe wil en welke uitdagingen daarbij horen. Van daaruit brengen we processen, data, security, AI en governance samen in één digitaal fundament. Geen losse projecten of afzonderlijke oplossingen, maar een samenhangende aanpak die past bij de volwassenheid van de organisatie. Zo helpen we corporaties stap voor stap veiliger, slimmer en eenvoudiger te werken, met technologie die de organisatie ondersteunt in plaats van andersom.

Als je vooruitkijkt: hoe verwacht je dat thema’s als AI, datagovernance, digitale soevereiniteit en security zich de komende jaren ontwikkelen?
De komende jaren worden niet gewonnen door de corporaties met de meeste technologie, maar door de corporaties met het beste digitale fundament. AI, security, datagovernance en digitale soevereiniteit zijn bouwstenen van één samenhangend fundament. Wachten tot alles duidelijk is, is geen strategie. Corporaties moeten daarom nu investeren in een sterke digitale basis, eigenaarschap helder organiseren en AI stap voor stap inzetten op plekken waar het aantoonbaar waarde toevoegt. Niet omdat AI een doel op zich is, maar omdat het kan bijdragen aan betere dienstverlening, meer werkplezier en een toekomstbestendige organisatie.

Bron: CorporatieGids Magazine, Foto: Theo Scholten