Woningcorporaties staan onder toenemende druk. De maatschappelijke opgave groeit, financiële ruimte staat onder spanning en tegelijk nemen de eisen aan verantwoording, sturing en wendbaarheid verder toe. Juist in zo’n omgeving is goede informatievoorziening geen ondersteunend thema meer, maar een randvoorwaarde om als corporatie effectief te kunnen functioneren. Wat is daarvoor nodig, waarom is eigenaarschap over data zo belangrijk en welke rol spelen datamanagement en AI daarin? CorporatieGids Magazine sprak hierover met Harm Booij, mede-eigenaar en informatiemanager bij Koers.
Volgens Harm speelt informatievoorziening een steeds belangrijkere rol in het vermogen van corporaties om goed te presteren: “Woningcorporaties werken met een complexe samenhang van applicaties voor verhuur, vastgoed, leefbaarheid, financiën en verantwoording. Die complexiteit leidt vaak tot gefragmenteerde informatievoorziening en datakwaliteitsproblemen. Zelf orde creëren in je data is daarom een belangrijke randvoorwaarde.”
De juiste vaardigheden ontwikkelen
Daarbij ziet Harm drie grote uitdagingen: “De eerste is het organiseren van de juiste rollen en mensen. Sommige corporaties beschikken al over een volwaardig data-analistenteam, terwijl andere organisaties hier nog nauwelijks mee bezig zijn. Het ontwikkelen van de juiste vaardigheden om informatie te kunnen organiseren vergt tijd en aandacht. Niet alle corporaties geven hieraan de juiste prioriteit. Daarnaast vormt de afhankelijkheid van ERP-leveranciers een risico voor een zelfstandige informatievoorziening. ERP-leveranciers leveren rapportageomgevingen waar – met de juiste aandacht – operationele informatie mee kan worden georganiseerd. Tactische en strategische informatie, ontsloten uit meerdere bronnen, is echt een andere uitdaging. Daar is specialistische kennis en ervaring voor nodig.“
“Als laatste is de snelheid waarmee data en AI zich ontwikkelen een uitdaging. Veel corporaties werken nog met Excel, handmatige exports en versnipperde rapportages. Tegelijkertijd gaat de innovatie zo snel dat het lastig is te bepalen waar AI echt waarde toevoegt. Juist daarom is een stevig eigen fundament nodig.”
Gouden data
De kern van goede informatievoorziening zit volgens Harm in het samenbrengen van meerdere bouwstenen. “Het begint met datagovernance: weten wat data betekent, welke definities je hanteert en wie welke rol heeft. Daarnaast heb je goed datamanagement nodig, zodat rapportages flexibel blijven aansluiten op de informatievragen in de organisatie. Ook data-architectuur is daarin essentieel. Data moeten goed ontsloten, efficiënt samengebracht en herleidbaar gemodelleerd worden tot ‘gouden data’. Maar techniek alleen is niet genoeg. Je hebt een datacultuur nodig waarin de organisatie concrete doelen stelt en wil leren van prestaties. Pas dan krijgt data echt betekenis.”
Beperking
Veel corporaties maken gebruik van BI-standaardoplossingen die bij hun ERP-systeem worden meegeleverd. “Daar zit echter ook meteen de beperking. Deze oplossingen zijn vaak bedoeld om inzicht te geven in een specifiek proces, en daarvoor kunnen ze prima werken. Maar ze zijn meestal niet ontworpen om er als corporatie zelf flexibel mee verder te bouwen. In de praktijk loopt dat vooral vast op herleidbaarheid en eigenaarschap over data. Als data niet goed herleidbaar is naar de bron, wordt het lastig om gericht aan datakwaliteit te werken of verschillende databronnen met elkaar te combineren. Daarvoor heb je brondata nodig. Veel corporaties weten overigens niet dat de Data Act hier een goed vertrekpunt voor biedt. Aanbieders van cloudapplicaties moeten de eigenaar van de data kunnen voorzien van machine-leesbare data wanneer daarom wordt gevraagd. In de praktijk merken we dat nog maar weinig aanbieders daar een duidelijk antwoord op hebben, terwijl dit juist een belangrijk vertrekpunt kan zijn voor een zelfstandige informatievoorziening.”
Zelfstandige informatievoorziening
Met die zelfstandige informatievoorziening kunnen organisaties zelf de basis organiseren waarop zij kunnen analyseren, sturen en verantwoorden. “In commerciële sectoren is het heel normaal dat data uit verschillende applicaties samenkomt op een eigen dataplatform, zodat die flexibel gebruikt kan worden voor analyses en rapportages. Bij woningcorporaties is die ontwikkeling pas recenter op gang gekomen, dus het is logisch dat veel organisaties hierin nog zoekende zijn. Tegelijkertijd worden dataplatformen steeds toegankelijker, schaalbaarder en gebruiksvriendelijker. Juist dat biedt kansen, omdat de informatievraag van corporaties voortdurend verandert.”
Echte waarde van AI
Daarbij zijn volgens Harm goed datamanagement en AI onlosmakelijk met elkaar verbonden. “Net zoals de kwaliteit van een AI-model afhankelijk is van de brondata waarop het is getraind, is ook een eigen AI-toepassing binnen een corporatie afhankelijk van de juistheid en bruikbaarheid van de onderliggende data. Goed datamanagement is dus onmisbaar. Daarbij zijn veel toepassingen technisch inmiddels niet eens meer zo ingewikkeld. Praten met je data of met Copilot een Power BI-rapportage laten opstellen kan al. Maar de echte waarde ontstaat pas wanneer je beschikt over goed gemodelleerde en gecombineerde data. Pas dan kan AI helpen om inzichten sneller boven tafel te krijgen, rapportages te versnellen en meer tijd vrij te maken voor analyse en verbetering.”
Praktisch bouwen
“Koers ondersteunt woningcorporaties hierbij door heel praktisch mee te bouwen aan datagedreven werken. We gaan zelf met de data aan de slag. Wat goed is aan de bestaande informatievoorziening nemen we mee, en wat ontbreekt maken we samen. Inmiddels ondersteunt Koers vijftien woningcorporaties in de volle breedte, van tijdelijke ondersteuning en Microsoft Fabric-implementaties tot het opzetten van een datastrategie met MT en bestuur en het geven van Power BI-trainingen.”
Sterker datafundament
Voor de komende jaren verwacht Harm dat de informatievoorziening binnen de corporatiesector steeds zelfstandiger wordt georganiseerd: “Standaardrapportages vanuit applicaties blijven nuttig voor de uitvoering van het werk, maar echt begrijpen, leren en verbeteren zal steeds vaker gebeuren op basis van een eigen dataplatform. Omdat daarbij de techniek gebruiksvriendelijker wordt, zijn dataplatformen sneller en eenvoudiger in te richten. Tegelijkertijd zoeken corporaties elkaar vaker op om kennis, rapportages en oplossingen te delen. Dat is misschien wel de grootste kans voor de sector: samen investeren in een sterker datafundament, zodat goed opgeleide en analytisch sterke collega’s inzichten kunnen maken die direct helpen om maatschappelijke opgaven beter aan te pakken.”
Bron: CorporatieMedia, Foto: Koers Business Intelligence
Zoals ieder jaar was het een voorrecht om CorporatiePlein te mogen organiseren. En de 2025-editie, de vijftiende van het…
www.corporatieplein.nlCorporatieGids Magazine - Juni 2026 Inhoud Anne Margreet Kremer (Haag Wonen): Er mag meer scherpte en uitvoeringskracht in de sector Remy Gieling: Over…
Zoek en vind leveranciers en adviesbureaus die IT-diensten en oplossingen aanbieden aan woningcorporaties.