• CorporatieGids
• Nieuws

“Als je niet weet wat je wilt zien, maakt het niet uit wat je bouwt”

Geplaatst door CorporatieMedia op Thursday 8 January 2026

 

De afgelopen jaren hebben veel corporaties flinke stappen gezet op het gebied van data. Er zijn moderne dashboards gebouwd, datamodellen opgezet en steeds meer leveranciers bieden standaard rapportages aan, zoals Zig Insights. Toch blijft het gebruik in de praktijk vaak achter. De techniek staat, maar het daadwerkelijk werken met data komt niet altijd van de grond.

Onze collega Abdel Moaddine, Data & BI specialist bij BE impulse, ziet dit patroon vaak terugkomen. Rapporten die technisch goed ontwikkeld zijn, maar hun doelgroep nauwelijks bereiken. Volgens hem begint de oplossing niet bij bouwen, maar bij iets anders: visie en adoptie.

Het begint met stap 0: een duidelijke visie
Deze stap wordt in de praktijk vaak te snel overgeslagen, maar Abdel ziet het als het startpunt van alles. “Het begint met een visie: welke rol moet data spelen in je organisatie? Hoe ga je sturen op basis van informatie? Pas als dat helder is, kun je bepalen welke vragen teams willen beantwoorden en welke data ze daarvoor nodig hebben.”

Hij pleit daarom voor een duidelijke stap 0, waarin je samen bepaalt:

- Waarom is deze informatie belangrijk voor de organisatie?
- Wanneer volstaat een kant-en-klaar standaardrapport van een leverancier en wanneer kies je voor een maatwerkrapport?
- Wie gaat de rapporten gebruiken en op welke manier?
- En vooral: waarom ontwikkel je rapportages en welke vragen moeten hiermee beantwoord worden?

“Zonder die basis, die visie,” zegt hij, “ontstaat er geen richting. Dan bouw of koop je van alles aan dashboards, maar mis je de aansluiting met de behoefte.”

Onbekend maakt onbemind
Zelfs wanneer dashboards perfect werken, kennen veel medewerkers ze niet. Of ze vinden Power BI spannend en blijven liever met handmatige lijstjes werken. Dat leidt vaak tot een verborgen databehoefte: mensen hebben meer vragen dan ze zelf doorhebben.

“Veel mensen denken dat ze niets met data hebben,” vertelt Abdel. “Maar als je laat zien wat er al beschikbaar is en hoe eenvoudig het werkt, zie je direct ontspanning en nieuwsgierigheid.”

Dat merkte hij ook bij een laagdrempelige sessie die hij organiseerde: Koek bij de BI. De opkomst was groter dan verwacht en de sfeer ontspannen - geholpen door de door zijn vrouw gebakken koekjes. “Praten over data terwijl je koekjes eet: blijkbaar werkt het heel goed,” lacht Abdel. Maar de echte impact zat in het doen.

Collega’s kregen eerst helder uitgelegd wat Power BI eigenlijk is. Het is geen ‘extra tool’, maar een manier om met één gedeelde, actuele waarheid te werken. Daarna klikten ze zelf door rapporten heen en ontdekten ze dat ze niets stuk konden maken. De drempel werd lager, het plezier groter en de kennis breder.

Adoptie is geen bijzaak, het ís het project
Organisaties onderschatten volgens Abdel hoe belangrijk adoptie is. Rapporten uitrollen zonder uitleg, onboarding of vervolg leidt tot teleurstelling. Daarnaast is er één stap die direct bepaalt of mensen een dashboard gaan vertrouwen: valideren.

“Je kunt tien mooie dashboards publiceren, maar als niemand weet dat ze bestaan of hoe ze werken, blijft de impact nul. En als mensen twijfelen of de cijfers kloppen, vallen ze terug op Excel. Adoptie geeft mensen vertrouwen. Zonder vertrouwen krijg je geen gebruik.”

Hij ziet succesvolle adoptie als een proces met vijf elementen:

1. Begrijpelijke uitleg
Niet technisch, maar praktisch: wat zie je, hoe lees je het en wat kun je ermee?
Doel: zelfvertrouwen creëren.

2. Behoefte ophalen
Voor, tijdens én na het bouwen.
Doel: laten aansluiten op echte vragen.

3. Valideren
Samen controleren of het rapport klopt en de werkelijkheid vertelt.
Doel: vertrouwen opbouwen.

4. Trainen en implementeren
Zorgen dat iedereen weet hoe het werkt.
Doel: gebruik stimuleren.

5. Doorontwikkelen
Kleine verbeteringen, UX aanscherpen, feedback verwerken.
Doel: laten zien dat rapportages leven.

De omslag die ontstaat wanneer mensen het zélf proberen
Tijdens de sessies zag Abdel hoe snel de houding van medewerkers verandert. Waar sommigen vooraf sceptisch zijn (“Ik heb mijn Excel toch al”), ziet hij na afloop vaak enthousiasme ontstaan.

“Als mensen ontdekken dat ze met een paar klikken antwoord krijgen op vragen waar ze anders lijstjes voor maken, zie je precies waarom adoptie zo belangrijk is. Je wilt weten waar mensen behoefte aan hebben, zodat je ze kunt voorzien van de juiste data.”

Het gaat daarbij niet alleen om snelheid en gemak, maar ook om betrouwbaarheid. Geen handmatige berekeningen, formules of kopieën die per collega net anders zijn, maar actuele data uit de bron en één gevalideerd verhaal.

Wanneer iedereen dezelfde informatie gebruikt, verdwijnen verschillende Excel-versies en ontstaat rust: één waarheid, gedeeld en gecontroleerd. Daardoor worden beslissingen sneller én beter onderbouwd.

Een rapport zonder gebruikers is een gemiste kans
Dat is de rode draad in Abdel’s verhaal: rapportages krijgen pas waarde wanneer medewerkers begrijpen wat ze ermee kunnen.

Of het nu gaat om standaardrapporten van leveranciers of maatwerk dashboards: het begint met visie, het landt door adoptie, het wordt betrouwbaar door validatie en het groeit door gebruikers actief te betrekken.

En soms helpt een lekker koekje ook.

Wil je datagedreven werken naar een hoger niveau brengen, zonder te verwachten dat alles “met één druk op de knop” verandert? Denk dan aan adoptie, begeleiding en zorgvuldige implementatie.

Wij denken graag mee over hoe jouw organisatie dit kan aanpakken. Neem gerust contact met ons op.

Bron: BE Impulse, Foto: BE Impulse